Πως να νικήσετε τα τριγλυκερίδια!

Βγήκαν οι εξετάσεις αίματός σας και τρομάξατε με τις τιμές των τριγλυκεριδίων και της χοληστερόλης; Πριν πανικοβληθείτε, διαβάστε δυο πράγματα για το τι πραγματικά αντιπροσωπεύουν αυτές οι εξετάσεις και τι πρέπει να κάνετε αν οι μετρήσεις σας είναι πολύ υψηλές.

Τι είναι τα τριγλυκερίδια;

Τα τριγλυκερίδια είναι μια μορφή λίπους που μεταφέρεται από το αίμα. Μαζί με τη χοληστερόλη, όταν διακυμαίνονται σε κανονικές συγκεντρώσεις, αποτελούν λιπίδια που είναι απαραίτητα για την ανάπτυξη και υγιή λειτουργία του ανθρώπινου οργανισμού.

Το περισσότερο λίπος του ανθρώπινου σώματος, βρίσκεται αποθηκευμένο υπό μορφή τριγλυκεριδίων στους λιπώδεις ιστούς. Τα τριγλυκερίδια και η χοληστερόλη αποτελούν μαζί, το 95% του συνολικού λίπους του σώματος. Μόνο ένα πολύ μικρό μέρος των τριγλυκεριδίων υπάρχει στην κυκλοφορία του αίματος.

tg

Τι σχέση έχουν τα τριγλυκερίδια και τη χοληστερίνη;

Τα τριγλυκερίδια, όπως και η χοληστερόλη, υπάρχουν σε φαγητά αλλά συντίθενται και από τον οργανισμό και συγκεκριμένα από το συκώτι. Η χοληστερόλη και τα τριγλυκερίδια, επειδή είναι λιπίδια, δεν διαλύονται στο αίμα και έτσι για τη μεταφορά τους απαιτούνται οι λιποπρωτεΐνες. Η χοληστερόλη μεταφέρεται κυρίως από τις λιποπρωτεΐνες υψηλής πυκνότητας (HDL, καλή χοληστερόλη) και τις λιποπρωτεΐνες χαμηλής πυκνότητας (LDL, κακή χοληστερόλη).

Τα τριγλυκερίδια αντίθετα, αποτελούν τη μεγαλύτερη συνιστώσα και μεταφέρονται από τα χυλομικρά (κατά την απορρόφηση σου από το έντερο και την είσοδό τους στην κυκλοφορία του αίματος), όπως επίσης και από τις λιποπρωτεΐνες πολύ χαμηλής πυκνότητας (VLDL, πολύ κακή χοληστερόλη).

Αποτελούν ενεργειακό νόμισμα και δείκτη επάρκειας

Τα τριγλυκερίδια αποτελούν ένα ενεργειακό νόμισμα, καθώς συνιστούν την κυριότερη μορφή αποθήκευσης ενέργειας του οργανισμού. Μετά το φαγητό, ο οργανισμός μετατρέπει τις θερμίδες που δεν χρειάζεται, σε τριγλυκερίδια, τα οποία αποθηκεύει στους λιπώδεις ιστούς του σώματος.

Στα ενδιάμεσα των γευμάτων, για να ικανοποιηθούν οι ανάγκες σε θερμίδες, ορισμένες ορμόνες κινητοποιούν από τους λιπώδεις ιστούς τα τριγλυκερίδια για να χρησιμοποιηθούν από τα κύτταρα ως πηγή ενέργειας.

Αντίθετα η χοληστερόλη έχει δομικό ρόλο και χρησιμεύει για την κατασκευή των κυττάρων και μερικών ορμονών.

Τι σημαίνουν τα αυξημένα επίπεδά τους αίμα;

Φυσιολογικά, τα επίπεδά τους στο αίμα είναι μικρότερα από 150 mg/dL, με τον κίνδυνο για επιπλοκές να αυξάνεται μεταξύ 200-499 mg/dL και να «εκτοξεύεται» πάνω από τα 500 mg/dL πλάσματος.

Τα υψηλά  επίπεδα τριγλυκεριδίων στο αίμα, συμβάλλουν στην πρόκληση αθηρωμάτωσης, η οποία με τη σειρά της οδηγεί σε αυξημένο κίνδυνο για καρδιακή προσβολή, εγκεφαλικά επεισόδια και άλλες παθήσεις των αρτηριών ή της καρδίας.

 Όταν τα τριγλυκερίδια είναι υψηλά στο αίμα, αυτό από μόνο του, δεν σημαίνει ότι υπάρχει και αρτηριοσκλήρυνση δηλαδή πλάκες αθηρωμάτωσης με χοληστερόλη, ασβέστιο και άλλα λίπη που στενεύουν ή αποφράσσουν τις αρτηρίες. Όμως συχνά, οι λιποπρωτεΐνες του αίματος που δεσμεύουν και μεταφέρουν τα τριγλυκερίδια, είναι πλούσιες όχι μόνο σε τριγλυκερίδια αλλά και σε χοληστερόλη, γεγονός που προκαλεί αθηρωμάτωση.

Πως σχετίζονται τα τριγλυκερίδια με σακχαρώδη διαβήτη;

Επίσης τα υψηλά τριγλυκερίδια αίματος, συχνά συνοδεύονται από χαμηλή συγκέντρωση της HDL λιποπρωτεΐνης, αντίσταση στην ινσουλίνη,  αυξημένη τάση για διαβήτη και λιπώδη διήθηση του ήπατος (βλ. εικόνα 1). Γι’ αυτό άλλωστε, ο κίνδυνος καρδιακής πάθησης και διαβήτη αυξάνεται. Με άλλα λόγια τα υψηλά επίπεδα τους στο αίμα συνιστούν ένδειξη ότι υπάρχει πρόβλημα με τις λιποπρωτεΐνες, το οποίο δημιουργεί συνθήκες για στεφανιαία νόσο και μεταβολικά νοσήματα.

liver_tg

Τι μπορεί να προκαλέσει αύξηση των τριγλυκεριδίων στο αίμα;

Μεταξύ άλλων, υψηλά επίπεδα τριγλυκεριδίων στο αίμα μπορεί να προκαλέσουν: (α) η διατροφή ιδιαίτερα πλούσια σε υδατάνθρακες (άμυλο, ζάχαρη), (β) η διατροφή πλούσια σε κορεσμένα λίπη (ζωικά τρόφιμα, τηγανητά κ.α.), (γ) η παχυσαρκία, (δ) η απουσία σωματικής άσκησης, (ε) ο σακχαρώδης διαβήτης, (στ) ο υποθυρεοειδισμός, (ζ) οι νεφροπάθειες και (η) οι γενετικές παθήσεις με οικογενείς υπερλιποπρωτεϊναιμίες.

Πως θα καταφέρω να τα μειώσω;

Για τη μείωση των τριγλυκεριδίων στο αίμα βοηθούν: η διατήρηση κανονικού βάρους σώματος με καταπολέμηση της παχυσαρκίας, η τακτική σωματική άσκηση, η κατανάλωση λιγότερων θερμίδων στα πλαίσια των κανονικών αναγκών του σώματος, η αποφυγή της ζάχαρης, η μείωση πρόσληψης χοληστερόλης από τη διατροφή, η κατανάλωση υγιεινού φυτικού λίπους όπως το ελαιόλαδο, η κατανάλωση ψαριών πλούσιων σε ω- 3 λιπαρά οξέα (σκουμπρί, σολομός) και η αποφυγή κατανάλωσης αλκοόλ.

Επειδή όμως, σε αντίθεση με την  αυξημένη χοληστερίνη, τα υψηλά επίπεδα τριγλυκεριδίων είναι πιο δύσκολο να μειωθούν, απαιτείται στοχευμένη παρέμβαση στο φαγητό και τον τρόπο ζωής τους ασθενούς, με ή χωρίς φαρμακευτική υποστήριξη. Δεν είναι απαραίτητο ότι θα μειωθούν «αν χάσω βάρος» (σ.σ. αυτό βρίσκει εφαρμογή περισσότερο στην υπέρταση), αν δεν τροποποιηθεί κατάλληλα το φαγητό, με παράλληλη συνδρομή άσκησης ώστε να υποχωρήσει η αντίσταση στις δράσεις της ινσουλίνης.

Βιβλιογραφία (References)

  • Duncan RE, Ahmadian M, Jaworski K, Sarkadi-Nagy E, Sul HS. Regulation of lipolysis in adipocytes. Annu Rev Nutr. 2007;27:79-101.
  • Heitmann BL, Westerterp KR, Loos RJ, Sørensen TI, O’Dea K, McLean P, Jensen TK, Eisenmann J, Speakman JR, Simpson SJ, Reed DR, Westerterp-Plantenga MS. Obesity: lessons from evolution and the environment. Obes Rev. 2012 Oct;13(10):910-22. doi: 10.1111/j.1467-789X.2012.01007.x. Epub 2012 May 29.
  • Jensen TE, Wojtaszewski JF, Richter EA. AMP-activated protein kinase in contraction regulation of skeletal muscle metabolism: necessary and/or sufficient? Acta Physiol (Oxf). 2009 May;196(1):155-74. doi: 10.1111/j.1748-1716.2009.01979.x. Epub 2009 Feb 25.
  • Zivkovic AM, German JB, and AJ Sanyal. Comparative review of diets for the metabolic syndrome: implications for nonalcoholic fatty liver disease. Am J Clin Nutr 2007;86:285–300

Μοιραστείτε το περιεχόμενο της σελίδας ...
Email this to someonePrint this pageShare on Facebook143Share on Google+0Share on LinkedIn10Tweet about this on Twitter

Tags: , , , , , , , , , , , , , ,